İstanbul Tıp Fakültesi, Çapa, 34093 Fatih/İstanbul
guatr

Guatr

Guatr Nedir?

Tiroid bezinin normal dışı şekilde büyümesine guatr denilir. Guatrın en büyük sebeplerinin başında iyot eksikliği gelmektedir. Beslenmedeki iyot miktarının yetersiz olduğu durumlarda tiroid bezinin çalışmasında bozulmalar görülür. Duruma göre az ya da çok çalışabilir. Her iki durumda da guatr oluşumuna sebebiyet verir.

Guatr Çeşitleri Nelerdir?

Genel olarak 2 farklı guatr çeşidi bulunmaktadır. Bunlardan birisi basit guatr diğeri ise zehirli guatrdır. Basit guatrda hormonlar normal seviyededir ve nodül gelişmesi yoktur. Zehirli guatr da ise tiroid bezi fazla çalışarak fazla oranda salgılama yapar. Bu iki guatr çeşidi de temelde aynı prensibe dayanmaktadır. Ancak belirtileri ve tedavi yöntemleri birbirinden oldukça farklıdır. Mesela basit guatr da boynun ön kısmında şişme görülürken zehirli guatr da bu şişme durumuna rastlanmayabilir. Zehirli gautr da nodüllü ve nodülsüz olarak oluşabilir. Bu tamamen kişinin durumuna bağlıdır.

Guatr Çeşitleri Nasıl Belirlenir?

Guatr çeşidini belirlemek için en iyi yöntem tam bir tan testidir. Kan testinde ayrıntılı bir inceleme yapılır. TSH oranı ile T3 ve T4 hormonlarının oranlarına bakılır. Bu 3 değer beraber yorumlanarak karar verilir. Tek başlarına bir anlam ifade etmezler. Tiroid çeşidinin birisinde T3 ve T4 hormonları yüksek ancak TSH değeri düşüktür. Diğer çeşidinde ise TSH değeri yüksek, T3 ve T4 hormonları değerleri düşüktür. Bunlar duruma göre farklılık gösterebilmektedir. Bu sebeple doktorunuz farklı testler yapılmasını da isteyebilir.

Ayrıca boyunda şişlik olup olmaması da guatr çeşidini belirlemeye yardımcı olabilir ancak kesin bir sonuç olmadığından olabildiğince çok test yapılarak sonuçlar kesinleştirilmeye çalışılır. Doktor gerekli testleri yaptıktan sonra guatr çeşidine karar vererek tedavi yöntemleri için seçenekleri gözden geçirir. Bazı durumlarda hormon seviyeleri oldukça karışmış olabilir. Bu gibi durular da guatr çeşidini belirlemek oldukça zor olmaktadır. Böyle bir durum yaşandığında doktor önce hormonları dengelemek için bir ilaç tedavisi uygulayabilir. Bu şekilde testlerden daha iyi sonuç alınabilir. Ya da doktor gelişmiş testler uygulayarak da guatr çeşidini belirlemeye çalışabilir.

Her iki guatr tedavisi farklı olduğu için tedaviye başlanmadan önce guatr çeşidi mutlaka belirlenmelidir. Guatr hastalığı tedavi edilmediği sürece tehlike taşımaktadır. Tedavi edilmeye başlanan guatr rahatsızlığında tedavi süresince genellikle bir sorunla karşılaşılmaz. Bu sebeple guatr olma olasılığı bulunan kişiler vakit kaybetmeden en kısa zamanda uzman bir doktora başvurmalıdır. Rahatsızlık ne kadar erken teşhis edilir ise tedavi de o kadar acısız ve kolay olacaktır. Bu yüzden eğer guatr belirtileri sizde de bulunuyor ise ve bu konuda şüpheleriniz var ise beklemeyin. Doktora başvurun.

Guatr Çeşitleri Arasındaki Farklılıklar Nelerdir?

İki guatr rahatsızlığının bazı belirtileri birbirinden farklıdır. Bunların başında kızarıklık gelir. Zehirli guatrda boyun kısmında kızarıklık oluşurken basit guatrda oluşmayabilir. Basit guatrda boynun ön kısmında şişlik gözlemlenirken zehirli guatrda genellikle şişlik görülmez. Birinde kişinin iştahı açılırken diğerinde iştahı kapanır. Birinde kişi ishal olurken diğerinde ise kabız olur. Görüldüğü gibi iki guatr çeşidi arasında belirtiler açısından bazı farklılıklar bulunur.

Guatr Tedavisi

Guatr tedavisinde 3 farklı yöntem bulunur. İki guatr rahatsızlığı içinde temelde bu tedavi yöntemleri aynıdır. Ancak uygulanışında farklılık gözlenebilir. Öncelikle basit guatr hastalığında boyunda guatr şişmesi oluştuğu için tedavinin ilk amacı bu şişmeyi yok etmek, daha fazla şişmesini engellemektir. Bunun içinde 3 yöntemde kullanılabilir. Bu doktorun kararına ve hastanın durumuna bağlıdır. Doktor ilaç kullanarak guatr şişliğini zaman içerisinde indirmeyi de seçebilir, ameliyat ederek şişkinliği tamamen almayı da seçebilir. Bu hasta ile doktorun konuşarak beraber vereceği bir karardır.

Diğer guatr şeklinde ise henüz bir şişlik oluşmadığı için tedavinin amacı şişlik oluşmasını engellemek olacaktır. Bunun içinde genellikle ameliyat tedavisi tercih edilmez. En basit tedavi yöntemi olduğu için ilaç tedavisi tercih edilebilir. Ya da diğer tedavi yöntemleri uygulanabilir. Bu yine doktor ve hastanın birlikte vereceği bir karardır. Uzun süre ilaç kullanımı genellikle diğer organlara zarar verebildiği için uzun süre ilaç kullanımından kaçınılmalı eğer mümkün ise alternatif tedavi yöntemleri tercih edilmelidir.